<?xml version="1.0" encoding="utf8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/tipitaka-latn.xsl"?>
<TEI xml:lang="pi-Latn">
<teiHeader></teiHeader>
<text>
<front></front>
<body>

<p rend="centre"> Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa</p>

<p rend="nikaya">Khuddakanikāye</p>

<p rend="book">Jātakapāḷi</p>

<p rend="title">(Dutiyo bhāgo)</p>

<p rend="chapter">17. Cattālīsanipāto</p>

<p rend="hangnum"></p>

<p rend="bodytext"> 521. Tesakuṇajātakaṃ (1)</p>

<p rend="hangnum" n="1"><hi rend="paranum">1</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Vessantaraṃ <pb ed="T" n="1.0530" /><pb ed="V" n="2.0001" /><pb ed="M" n="2.0001" /> taṃ pucchāmi, sakuṇa bhaddamatthu te;</p>

<p rend="gathalast">Rajjaṃ kāretukāmena, kiṃ su kiccaṃ kataṃ varaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="2"><hi rend="paranum">2</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Cirassaṃ vata maṃ tāto, kaṃso bārāṇasiggaho;</p>

<p rend="gathalast">Pamatto appamattaṃ maṃ, pitā puttaṃ acodayi.</p>

<p rend="hangnum" n="3"><hi rend="paranum">3</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Paṭhameneva vitathaṃ, kodhaṃ hāsaṃ nivāraye;</p>

<p rend="gathalast">Tato kiccāni kāreyya, taṃ vataṃ āhu khattiya.</p>

<p rend="hangnum" n="4"><hi rend="paranum">4</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yaṃ <pb ed="V" n="2.0002" /> tvaṃ tāta tapokammaṃ <note>tape kammaṃ (sī. syā. pī.)</note>, pubbe katamasaṃsayaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Ratto duṭṭho ca yaṃ kayirā, na taṃ kayirā tato puna <note>punaṃ (pī.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="5"><hi rend="paranum">5</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Khattiyassa pamattassa, raṭṭhasmiṃ raṭṭhavaḍḍhana;</p>

<p rend="gathalast">Sabbe bhogā vinassanti, rañño taṃ vuccate aghaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="6"><hi rend="paranum">6</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sirī tāta alakkhī ca <note>sirī ca tāta lakkhī ca (syā. pī.)</note>, pucchitā etadabravuṃ;</p>

<p rend="gathalast">Uṭṭhāna <note>uṭṭhāne (syā.)</note> vīriye pose, ramāhaṃ anusūyake.</p>

<p rend="hangnum" n="7"><hi rend="paranum">7</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Usūyake <pb ed="M" n="2.0002" /> duhadaye, purise kammadussake;</p>

<p rend="gathalast">Kālakaṇṇī mahārāja, ramati <note>ramāti (ka.)</note> cakkabhañjanī.</p>

<p rend="hangnum" n="8"><hi rend="paranum">8</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘So tvaṃ sabbesu suhadayo <note>so tvaṃ sabbesaṃ suhadayo (syā. pī.), so tvaṃ sabbe suhadayo (ka.)</note>, sabbesaṃ rakkhito bhava;</p>

<p rend="gathalast">Alakkhiṃ nuda mahārāja, lakkhyā bhava nivesanaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="9"><hi rend="paranum">9</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sa <pb ed="T" n="1.0531" /> lakkhīdhitisampanno, puriso hi mahaggato;</p>

<p rend="gathalast">Amittānaṃ kāsipati, mūlaṃ aggañca chindati.</p>

<p rend="hangnum" n="10"><hi rend="paranum">10</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sakkopi hi bhūtapati, uṭṭhāne nappamajjati;</p>

<p rend="gathalast">Sa kalyāṇe dhitiṃ katvā, uṭṭhāne kurute mano.</p>

<p rend="hangnum" n="11"><hi rend="paranum">11</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Gandhabbā pitaro devā, sājīvā <note>sañjīvā (pī.)</note> honti tādino;</p>

<p rend="gathalast">Uṭṭhāhato <note>uṭṭhahato (syā. pī.)</note> appamajjato <note>mappamajjato (ka.)</note>, anutiṭṭhanti devatā.</p>

<p rend="hangnum" n="12"><hi rend="paranum">12</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘So appamatto akkuddho <note>akkuṭṭho (pī.)</note>, tāta kiccāni kāraya;</p>

<p rend="gathalast">Vāyamassu ca kiccesu, nālaso vindate sukhaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="13"><hi rend="paranum">13</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tattheva te vattapadā, esāva <note>esā ca (pī.)</note> anusāsanī;</p>

<p rend="gathalast">Alaṃ mitte sukhāpetuṃ, amittānaṃ dukhāya <note>dukkhāya (pī.)</note> ca’’.</p>

<p rend="hangnum" n="14"><hi rend="paranum">14</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sakkhisi tvaṃ <note>sakkhī tuvaṃ (sī. syā. pī.)</note> kuṇḍalini, maññasi khattabandhuni <note>khattiyabandhunī (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Rajjaṃ kāretukāmena, kiṃ su kiccaṃ kataṃ varaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="15"><hi rend="paranum">15</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dveva tāta padakāni, yattha <note>yesu (pī.)</note> sabbaṃ patiṭṭhitaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Aladdhassa ca yo lābho, laddhassa cānurakkhaṇā.</p>

<p rend="hangnum" n="16"><hi rend="paranum">16</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Amacce tāta jānāhi, dhīre atthassa kovide;</p>

<p rend="gathalast">Anakkhā kitave tāta, asoṇḍe avināsake.</p>

<p rend="hangnum" n="17"><hi rend="paranum">17</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yo ca taṃ tāta rakkheyya, dhanaṃ yañceva te siyā;</p>

<p rend="gathalast">Sūtova rathaṃ saṅgaṇhe, so te kiccāni kāraye.</p>

<p rend="hangnum" n="18"><hi rend="paranum">18</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Susaṅgahitantajano, sayaṃ vittaṃ avekkhiya;</p>

<p rend="gathalast">Nidhiñca iṇadānañca, na kare parapattiyā.</p>

<p rend="hangnum" n="19"><hi rend="paranum">19</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sayaṃ <pb ed="V" n="2.0003" /><pb ed="M" n="2.0003" /> āyaṃ <pb ed="T" n="1.0532" /> vayaṃ <note>āyavayaṃ (pī.)</note> jaññā, sayaṃ jaññā katākataṃ;</p>

<p rend="gathalast">Niggaṇhe niggahārahaṃ, paggaṇhe paggahārahaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="20"><hi rend="paranum">20</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sayaṃ jānapadaṃ atthaṃ, anusāsa rathesabha;</p>

<p rend="gathalast">Mā te adhammikā yuttā, dhanaṃ raṭṭhañca nāsayuṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="21"><hi rend="paranum">21</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mā ca vegena kiccāni, karosi <note>kāresi (sī. syā. pī.)</note> kārayesi vā;</p>

<p rend="gathalast">Vegasā hi kataṃ kammaṃ, mando pacchānutappati.</p>

<p rend="hangnum" n="22"><hi rend="paranum">22</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mā te adhisare muñca, subāḷhamadhikodhitaṃ <note>kopitaṃ (sī. syā.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Kodhasā hi bahū phītā, kulā akulataṃ gatā.</p>

<p rend="hangnum" n="23"><hi rend="paranum">23</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mā tāta issaromhīti, anatthāya patārayi;</p>

<p rend="gathalast">Itthīnaṃ purisānañca, mā te āsi dukhudrayo.</p>

<p rend="hangnum" n="24"><hi rend="paranum">24</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Apetalomahaṃsassa, rañño kāmānusārino;</p>

<p rend="gathalast">Sabbe bhogā vinassanti, rañño taṃ vuccate aghaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="25"><hi rend="paranum">25</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tattheva te vattapadā, esāva anusāsanī;</p>

<p rend="gatha2">Dakkhassudāni puññakaro, asoṇḍo avināsako;</p>

<p rend="gathalast">Sīlavāssu <note>sīlavāssa (ṭīkā)</note> mahārāja, dussīlo vinipātiko’’ <note>vinipātako (pī.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="26"><hi rend="paranum">26</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Apucchimha kosiyagottaṃ <note>apucchimhā kosiyagottaṃ (syā.), apucchamhāpi kosikaṃ (pī.)</note>, kuṇḍaliniṃ tatheva ca;</p>

<p rend="gathalast">Tvaṃ dāni vadehi jambuka <note>jambuka tvaṃ dāni vadehi (syā. pī.)</note>, balānaṃ balamuttamaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="27"><hi rend="paranum">27</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Balaṃ pañcavidhaṃ loke, purisasmiṃ mahaggate;</p>

<p rend="gathalast">Tattha bāhubalaṃ nāma, carimaṃ vuccate balaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="28"><hi rend="paranum">28</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Bhogabalañca dīghāvu, dutiyaṃ vuccate balaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Amaccabalañca <pb ed="T" n="1.0533" /> dīghāvu, tatiyaṃ vuccate balaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="29"><hi rend="paranum">29</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Abhijaccabalaṃ ceva, taṃ catutthaṃ asaṃsayaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yāni cetāni sabbāni, adhigaṇhāti paṇḍito.</p>

<p rend="hangnum" n="30"><hi rend="paranum">30</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Taṃ balānaṃ balaṃ seṭṭhaṃ, aggaṃ paññābaṃ balaṃ <note>varaṃ (sī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Paññābalenupatthaddho, atthaṃ vindati paṇḍito.</p>

<p rend="hangnum" n="31"><hi rend="paranum">31</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Api <pb ed="M" n="2.0004" /> ce labhati mando, phītaṃ dharaṇimuttamaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Akāmassa pasayhaṃ vā, añño taṃ paṭipajjati.</p>

<p rend="hangnum" n="32"><hi rend="paranum">32</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Abhijātopi ce hoti, rajjaṃ laddhāna khattiyo;</p>

<p rend="gathalast">Duppañño hi kāsipati, sabbenapi na jīvati.</p>

<p rend="hangnum" n="33"><hi rend="paranum">33</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Paññāva <pb ed="V" n="2.0004" /> sutaṃ vinicchinī <note>paññā sutavinicchinī (syā. pī.)</note>, paññā kitti silokavaḍḍhanī <note>vaddhanī (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Paññāsahito naro idha, api dukkhe sukhāni vindati.</p>

<p rend="hangnum" n="34"><hi rend="paranum">34</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Paññañca kho asussūsaṃ, na koci adhigacchati;</p>

<p rend="gathalast">Bahussutaṃ anāgamma, dhammaṭṭhaṃ avinibbhujaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="35"><hi rend="paranum">35</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yo ca dhammavibhaṅgaññū <note>yo dhammañca vibhāgaññū (pī.)</note>, kāluṭṭhāyī matandito;</p>

<p rend="gathalast">Anuṭṭhahati kālena, kammaphalaṃ tassa ijjhati <note>kammaphalaṃ tassijjhati, phalaṃ tassa samijjhati (ka.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="36"><hi rend="paranum">36</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Anāyatana <note>nā’nāyatana (pī.)</note> sīlassa, anāyatana <note>nā’nāyatana (pī.)</note> sevino;</p>

<p rend="gathalast">Na nibbindiyakārissa, sammadattho vipaccati.</p>

<p rend="hangnum" n="37"><hi rend="paranum">37</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ajjhattañca payuttassa, tathāyatanasevino;</p>

<p rend="gathalast">Anibbindiyakārissa, sammadattho vipaccati.</p>

<p rend="hangnum" n="38"><hi rend="paranum">38</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yogappayogasaṅkhātaṃ, sambhatassānurakkhaṇaṃ;</p>

<p rend="gatha2">Tāni <pb ed="T" n="1.0534" /> tvaṃ tāta sevassu, mā akammāya randhayi;</p>

<p rend="gathalast">Akammunā hi dummedho, naḷāgāraṃva sīdati’’.</p>

<p rend="hangnum" n="39"><hi rend="paranum">39</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, mātāpitūsu khattiya;</p>

<p rend="gathalast">Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi.</p>

<p rend="hangnum" n="40"><hi rend="paranum">40</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, puttadāresu khattiya;</p>

<p rend="gathalast">Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi.</p>

<p rend="hangnum" n="41"><hi rend="paranum">41</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, mittāmaccesu khattiya;</p>

<p rend="gathalast">Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi.</p>

<p rend="hangnum" n="42"><hi rend="paranum">42</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, vāhanesu balesu ca;</p>

<p rend="gathalast">Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi.</p>

<p rend="hangnum" n="43"><hi rend="paranum">43</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ <pb ed="M" n="2.0005" /> cara mahārāja, gāmesu nigamesu ca…pe….</p>

<p rend="hangnum" n="44"><hi rend="paranum">44</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, raṭṭhesu <note>raṭṭhe (pī.)</note> janapadesu ca…pe….</p>

<p rend="hangnum" n="45"><hi rend="paranum">45</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, samaṇa <note>samaṇe (syā. ka.)</note> brāhmaṇesu ca…pe….</p>

<p rend="hangnum" n="46"><hi rend="paranum">46</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, migapakkhīsu khattiya;</p>

<p rend="gathalast">Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi.</p>

<p rend="hangnum" n="47"><hi rend="paranum">47</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ <pb ed="T" n="1.0535" /> cara mahārāja, dhammo ciṇṇo sukhāvaho <note>dhammo suciṇṇo sukhamāvahati (ka.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Idha dhammaṃ caritvāna, rāja saggaṃ gamissasi.</p>

<p rend="hangnum" n="48"><hi rend="paranum">48</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dhammaṃ cara mahārāja, saindā <note>indo (pī.), sindā (ka.)</note> devā sabrahmakā;</p>

<p rend="gathalast">Suciṇṇena divaṃ pattā, mā dhammaṃ rāja pāmado <note>pamādo (pī. ka.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="49"><hi rend="paranum">49</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tattheva <pb ed="V" n="2.0005" /> te <note>vete (pī.)</note> vattapadā, esāva <note>esā ca (pī.)</note> anusāsanī;</p>

<p rend="gathalast">Sappaññasevī kalyāṇī, samattaṃ sāma <note>sāmaṃ (ka.)</note> taṃ vidū’’ti.</p>

<p rend="centre">Tesakuṇajātakaṃ paṭhamaṃ.</p>

<p rend="hangnum"></p>

<p rend="bodytext"> 522. Sarabhaṅgajātakaṃ (2)</p>

<p rend="hangnum" n="50"><hi rend="paranum">50</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Alaṅkatā kuṇḍalino suvatthā, veḷuriyamuttātharukhaggabandhā <note>baddhā (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Rathesabhā tiṭṭhatha ke nu tumhe, kathaṃ vo jānanti manussaloke’’.</p>

<p rend="hangnum" n="51"><hi rend="paranum">51</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ahamaṭṭhako bhīmaratho panāyaṃ, kāliṅgarājā pana uggatoyaṃ <note>uggato ayaṃ (pī.), uggatāyaṃ (ka.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Susaññatānaṃ isīnaṃ <note>susaññatānisinaṃ (pī.)</note> dassanāya, idhāgatā pucchitāyemha pañhe’’.</p>

<p rend="hangnum" n="52"><hi rend="paranum">52</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Vehāyasaṃ <pb ed="M" n="2.0006" /> tiṭṭhasi <note>tiṭṭhati (pī.)</note> antalikkhe, pathaddhuno pannaraseva cando;</p>

<p rend="gathalast">Pucchāmi taṃ yakkha mahānubhāva, kathaṃ taṃ jānanti manussaloke’’.</p>

<p rend="hangnum" n="53"><hi rend="paranum">53</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yamāhu devesu sujampatīti, maghavāti <pb ed="T" n="1.0536" /> taṃ āhu manussaloke;</p>

<p rend="gathalast">Sa devarājā idamajja patto, susaññatānaṃ isīnaṃ dassanāya’’.</p>

<p rend="hangnum" n="54"><hi rend="paranum">54</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dūre sutā no isayo samāgatā, mahiddhikā iddhiguṇūpapannā;</p>

<p rend="gathalast">Vandāmi te ayire pasannacitto, ye jīvalokettha manussaseṭṭhā’’.</p>

<p rend="hangnum" n="55"><hi rend="paranum">55</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> Gandho isīnaṃ ciradikkhitānaṃ <note>dakkhitānaṃ (syā. pī.)</note>, kāyā cuto gacchati mālutena;</p>

<p rend="gathalast">Ito paṭikkamma sahassanetta, gandho isīnaṃ asuci devarāja’’.</p>

<p rend="hangnum" n="56"><hi rend="paranum">56</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Gandho isīnaṃ ciradikkhitānaṃ, kāyā cuto gacchatu mālutena;</p>

<p rend="gatha2">Vicitrapupphaṃ surabhiṃva mālaṃ, gandhañca etaṃ pāṭikaṅkhāma bhante;</p>

<p rend="gathalast">Na hettha devā paṭikkūlasaññino’’.</p>

<p rend="hangnum" n="57"><hi rend="paranum">57</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Purindado bhūtapatī yasassī, devānamindo sakko <note>idaṃ padaṃ natthi (sī. syā. pī. potthakesu)</note> maghavā sujampati;</p>

<p rend="gathalast">Sa devarājā asuragaṇappamaddano, okāsamākaṅkhati pañha pucchituṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="58"><hi rend="paranum">58</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ko <pb ed="T" n="1.0537" /> nevimesaṃ idha paṇḍitānaṃ, pañhe puṭṭho nipuṇe byākarissati;</p>

<p rend="gathalast">Tiṇṇañca raññaṃ manujādhipānaṃ, devānamindassa ca vāsavassa’’.</p>

<p rend="hangnum" n="59"><hi rend="paranum">59</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ayaṃ <pb ed="M" n="2.0007" /> isi <note>isī (sī. pī.)</note> sarabhaṅgo tapassī <note>yasassī (sī.)</note>, yato jāto virato methunasmā;</p>

<p rend="gathalast">Āceraputto <note>ācariyaputto (pī. ka.)</note> suvinītarūpo, so nesaṃ pañhāni viyākarissati’’.</p>

<p rend="hangnum" n="60"><hi rend="paranum">60</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Koṇḍañña pañhāni viyākarohi, yācanti taṃ isayo sādhurūpā;</p>

<p rend="gathalast">Koṇḍañña eso manujesu dhammo, yaṃ vuddha <note>vaddha (pī.), buddha (ka.)</note> māgacchati esa bhāro’’.</p>

<p rend="hangnum" n="61"><hi rend="paranum">61</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Katāvakāsā <pb ed="V" n="2.0006" /> pucchantu bhonto, yaṃ kiñci pañhaṃ manasābhipatthitaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Ahañhi taṃ taṃ vo viyākarissaṃ, ñatvā sayaṃ lokamimaṃ parañca’’.</p>

<p rend="hangnum" n="62"><hi rend="paranum">62</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tato ca maghavā sakko, atthadassī purindado;</p>

<p rend="gathalast">Apucchi paṭhamaṃ pañhaṃ, yañcāsi abhipatthitaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="63"><hi rend="paranum">63</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Kiṃ sū vadhitvā na kadāci socati, kissappahānaṃ isayo vaṇṇayanti;</p>

<p rend="gathalast">Kassīdha <pb ed="T" n="1.0538" /> vuttaṃ pharusaṃ khametha, akkhāhi me koṇḍañña etamatthaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="64"><hi rend="paranum">64</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Kodhaṃ vadhitvā na kadāci socati, makkhappahānaṃ isayo vaṇṇayanti;</p>

<p rend="gathalast">Sabbesaṃ vuttaṃ pharusaṃ khametha, etaṃ khantiṃ uttamamāhu santo’’.</p>

<p rend="hangnum" n="65"><hi rend="paranum">65</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sakkā ubhinnaṃ <note>hi dvinnaṃ (pī.)</note> vacanaṃ titikkhituṃ, sadisassa vā seṭṭhatarassa <note>seṭṭhanarassa (pī.)</note> vāpi;</p>

<p rend="gathalast">Kathaṃ nu hīnassa vaco khametha, akkhāhi me koṇḍañña etamatthaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="66"><hi rend="paranum">66</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Bhayā <pb ed="M" n="2.0008" /> hi seṭṭhassa vaco khametha, sārambhahetū pana sādisassa;</p>

<p rend="gathalast">Yo cīdha hīnassa vaco khametha, etaṃ khantiṃ uttamamāhu santo’’.</p>

<p rend="hangnum" n="67"><hi rend="paranum">67</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Kathaṃ vijaññā catupattharūpaṃ <note>catumaṭṭharūpaṃ (syā. pī.)</note>, seṭṭhaṃ sarikkhaṃ athavāpi hīnaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Virūparūpena caranti santo, tasmā hi sabbesaṃ vaco khametha’’.</p>

<p rend="hangnum" n="68"><hi rend="paranum">68</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na hetamatthaṃ mahatīpi senā, sarājikā yujjhamānā labhetha;</p>

<p rend="gathalast">Yaṃ <pb ed="T" n="1.0539" /> khantimā sappuriso labhetha, khantī balassūpasamanti verā’’.</p>

<p rend="hangnum" n="69"><hi rend="paranum">69</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Subhāsitaṃ te anumodiyāna, aññaṃ taṃ pucchāmi tadiṅgha brūhi;</p>

<p rend="gatha2">Yathā ahuṃ <note>ahū (sī. syā. pī.)</note> daṇḍakī nāḷikero <note>nāḷikīro (sī. syā. pī.)</note>, athajjuno kalābu cāpi rājā;</p>

<p rend="gathalast">Tesaṃ gatiṃ brūhi supāpakamminaṃ, katthūpapannā isinaṃ viheṭhakā’’.</p>

<p rend="hangnum" n="70"><hi rend="paranum">70</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Kisañhi <note>kisaṃpi (pī.)</note> vacchaṃ avakiriya daṇḍakī, ucchinnamūlo sajano saraṭṭho;</p>

<p rend="gathalast">Kukkuḷanāme nirayamhi paccati, tassa phuliṅgāni patanti kāye.</p>

<p rend="hangnum" n="71"><hi rend="paranum">71</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yo saññate pabbajite aheṭhayi <note>avañcasi (pī.)</note>, dhammaṃ bhaṇante samaṇe adūsake;</p>

<p rend="gathalast">Taṃ nāḷikeraṃ sunakhā parattha, saṅgamma khādanti viphandamānaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="72"><hi rend="paranum">72</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Athajjuno <pb ed="M" n="2.0009" /> niraye sattisūle, avaṃsiro patito uddhaṃpādo <note>uddhapādo (syā.), addhapādo (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Aṅgīrasaṃ gotamaṃ heṭhayitvā, khantiṃ tapassiṃ cirabrahmacāriṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="73"><hi rend="paranum">73</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yo <pb ed="T" n="1.0540" /> khaṇḍaso pabbajitaṃ achedayi, khantiṃ vadantaṃ samaṇaṃ adūsakaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Kalābuvīciṃ upapajja paccati, mahāpatāpaṃ <note>mahābhitāpaṃ (pī.)</note> kaṭukaṃ bhayānakaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="74"><hi rend="paranum">74</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Etāni sutvā nirayāni paṇḍito, aññāni pāpiṭṭhatarāni cettha;</p>

<p rend="gathalast">Dhammaṃ care samaṇabrāhmaṇesu, evaṅkaro saggamupeti ṭhānaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="75"><hi rend="paranum">75</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Subhāsitaṃ <pb ed="V" n="2.0007" /> te anumodiyāna, aññaṃ taṃ pucchāmi tadiṅgha brūhi;</p>

<p rend="gatha2">Kathaṃvidhaṃ sīlavantaṃ vadanti, kathaṃvidhaṃ paññavantaṃ vadanti;</p>

<p rend="gathalast">Kathaṃvidhaṃ sappurisaṃ vadanti, kathaṃvidhaṃ no siri no jahāti’’.</p>

<p rend="hangnum" n="76"><hi rend="paranum">76</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Kāyena vācāya ca yo’dha <note>yo ca (pī.)</note> saññato, manasā ca kiñci na karoti pāpaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Na attahetū alikaṃ bhaṇeti <note>bhaṇāti (sī. syā. pī.)</note>, tathāvidhaṃ sīlavantaṃ vadanti.</p>

<p rend="hangnum" n="77"><hi rend="paranum">77</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Gambhīrapañhaṃ manasābhicintayaṃ <note>manasā vicintayaṃ (sī.)</note>, nāccāhitaṃ kamma karoti luddaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Kālāgataṃ <pb ed="T" n="1.0541" /><note>kālābhataṃ (pī.)</note> atthapadaṃ na riñcati, tathāvidhaṃ paññavantaṃ vadanti.</p>

<p rend="hangnum" n="78"><hi rend="paranum">78</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yo <pb ed="M" n="2.0010" /> ve kataññū katavedi dhīro, kalyāṇamitto daḷhabhatti ca hoti;</p>

<p rend="gathalast">Dukhitassa sakkacca karoti kiccaṃ, tathāvidhaṃ sappurisaṃ vadanti.</p>

<p rend="hangnum" n="79"><hi rend="paranum">79</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Etehi sabbehi guṇehupeto, saddho mudū saṃvibhāgī vadaññū;</p>

<p rend="gathalast">Saṅgāhakaṃ sakhilaṃ saṇhavācaṃ, tathāvidhaṃ no siri no jahāti’’.</p>

<p rend="hangnum" n="80"><hi rend="paranum">80</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Subhāsitaṃ te anumodiyāna, aññaṃ taṃ pucchāmi tadiṅgha brūhi;</p>

<p rend="gathalast">Sīlaṃ siriñcāpi satañca dhammaṃ, paññañca kaṃ seṭṭhataraṃ vadanti’’.</p>

<p rend="hangnum" n="81"><hi rend="paranum">81</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Paññā hi seṭṭhā kusalā vadanti, nakkhattarājāriva tārakānaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Sīlaṃ sīrī cāpi satañca dhammo <note>dhammā (pī.)</note>, anvāyikā paññavato bhavanti’’.</p>

<p rend="hangnum" n="82"><hi rend="paranum">82</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Subhāsitaṃ te anumodiyāna, aññaṃ taṃ pucchāmi tadiṅgha brūhi;</p>

<p rend="gatha2">Kathaṃkaro <pb ed="T" n="1.0542" /> kintikaro kimācaraṃ, kiṃ sevamāno labhatīdha paññaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Paññāya dānippaṭipaṃ <note>dāni paṭipadaṃ (sī. syā. pī.)</note> vadehi, kathaṃkaro paññavā hoti macco’’.</p>

<p rend="hangnum" n="83"><hi rend="paranum">83</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sevetha vuddhe nipuṇe bahussute, uggāhako ca paripucchako siyā;</p>

<p rend="gathalast">Suṇeyya sakkacca subhāsitāni, evaṃkaro paññavā hoti macco.</p>

<p rend="hangnum" n="84"><hi rend="paranum">84</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘<pb ed="M" n="2.0011" /> Paññavā kāmaguṇe avekkhati, aniccato dukkhato rogato ca;</p>

<p rend="gathalast">Evaṃ vipassī pajahāti chandaṃ, dukkhesu kāmesu mahabbhayesu.</p>

<p rend="hangnum" n="85"><hi rend="paranum">85</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sa vītarāgo pavineyya dosaṃ, mettaṃ <note>metta (syā. ka.)</note> cittaṃ bhāvaye <note>bhāveyya (sī. syā. ka.)</note> appamāṇaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Sabbesu bhūtesu nidhāya daṇḍaṃ, anindito brahmamupeti ṭhānaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="86"><hi rend="paranum">86</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mahatthiyaṃ <note>mahiddhiyaṃ (sī. syā. pī.)</note> āgamanaṃ ahosi, tavamaṭṭhakā <note>maṭṭhaka (sī. syā. ka.)</note> bhīmarathassa cāpi;</p>

<p rend="gathalast">Kāliṅgarājassa ca uggatassa, sabbesa <pb ed="T" n="1.0543" /> vo kāmarāgo pahīno’’.</p>

<p rend="hangnum" n="87"><hi rend="paranum">87</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Evametaṃ paracittavedi, sabbesa no kāmarāgo pahīno;</p>

<p rend="gathalast">Karohi okāsamanuggahāya, yathā gatiṃ te abhisambhavema’’.</p>

<p rend="hangnum" n="88"><hi rend="paranum">88</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Karomi okāsamanuggahāya, tathā hi vo kāmarāgo pahīno;</p>

<p rend="gathalast">Pharātha kāyaṃ vipulāya pītiyā, yathā gatiṃ me abhisambhavetha’’.</p>

<p rend="hangnum" n="89"><hi rend="paranum">89</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sabbaṃ <pb ed="V" n="2.0008" /> karissāma tavānusāsaniṃ, yaṃ yaṃ tuvaṃ vakkhasi bhūripañña;</p>

<p rend="gathalast">Pharāma kāyaṃ vipulāya pītiyā, yathā gatiṃ te abhisambhavema’’.</p>

<p rend="hangnum" n="90"><hi rend="paranum">90</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Katāya <note>katāyaṃ (sī. pī.)</note> vacchassa kisassa pūjā, gacchantu bhonto isayo sādhurūpā;</p>

<p rend="gathalast">Jhāne ratā hotha sadā samāhitā, esā ratī pabbajitassa seṭṭhā’’.</p>

<p rend="hangnum" n="91"><hi rend="paranum">91</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sutvāna <pb ed="M" n="2.0012" /> gāthā paramatthasaṃhitā, subhāsitā isinā paṇḍitena;</p>

<p rend="gathalast">Te vedajātā anumodamānā, pakkāmu <pb ed="T" n="1.0544" /><note>pakkamu (ka.)</note> devā devapuraṃ yasassino.</p>

<p rend="hangnum" n="92"><hi rend="paranum">92</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Gāthā imā atthavatī subyañjanā, subhāsitā isinā paṇḍitena;</p>

<p rend="gatha2">Yo kocimā aṭṭhikatvā <note>aṭṭhiṃ katvā (ka.)</note> suṇeyya, labhetha pubbāpariyaṃ visesaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Laddhāna pubbāpariyaṃ visesaṃ, adassanaṃ maccurājassa gacche’’.</p>

<p rend="hangnum" n="93"><hi rend="paranum">93</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sālissaro sāriputto, meṇḍissaro ca kassapo;</p>

<p rend="gathalast">Pabbato anuruddho ca, kaccāyano ca devalo <note>devilo (syā. ka.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="94"><hi rend="paranum">94</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Anusisso ca ānando, kisavaccho ca kolito;</p>

<p rend="gatha2">Nārado udāyī thero <note>nārado puṇṇo mantānīputto (sī.)</note>, parisā buddhaparisā;</p>

<p rend="gathalast">Sarabhaṅgo lokanātho, evaṃ dhāretha jātaka’’nti.</p>

<p rend="centre">Sarabhaṅgajātakaṃ dutiyaṃ.</p>

<p rend="hangnum"></p>

<p rend="bodytext"> 523. Alambusājātakaṃ (3)</p>

<p rend="hangnum" n="95"><hi rend="paranum">95</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Atha bravi brahā indo, vatrabhū jayataṃ pitā;</p>

<p rend="gathalast">Devakaññaṃ parābhetvā, sudhammāyaṃ alambusaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="96"><hi rend="paranum">96</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Misse devā taṃ yācanti, tāvatiṃsā saindakā;</p>

<p rend="gathalast">Isippalobhane <pb ed="T" n="1.0545" /><note>isipalobhike (sī. syā.), isiṃ palobhike (pī.)</note> gaccha, isisiṅgaṃ alambuse.</p>

<p rend="hangnum" n="97"><hi rend="paranum">97</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Purāyaṃ amhe acceti <note>nācceti (syā. ka.)</note>, vattavā <note>vatavā (sī. syā. pī.)</note> brahmacariyavā;</p>

<p rend="gathalast">Nibbānābhirato vuddho <note>vaddho (pī.), buddho (syā. ka.)</note>, tassa maggāni āvara’’.</p>

<p rend="hangnum" n="98"><hi rend="paranum">98</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Devarāja kimeva tvaṃ, mameva tuvaṃ sikkhasi;</p>

<p rend="gathalast">Isippalobhane <note>isipalobhike (sī. syā.), isiṃ palobhike (pī.)</note> gaccha, santi aññāpi accharā.</p>

<p rend="hangnum" n="99"><hi rend="paranum">99</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mādisiyo <pb ed="M" n="2.0013" /> pavarā ceva, asoke nandane vane;</p>

<p rend="gathalast">Tāsampi hotu pariyāyo, tāpi yantu palobhanā’’ <note>palobhikā (syā. pī.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="100"><hi rend="paranum">100</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Addhā <pb ed="V" n="2.0009" /> hi saccaṃ bhaṇasi, santi aññāpi accharā;</p>

<p rend="gathalast">Tādisiyo pavarā ceva, asoke nandane vane.</p>

<p rend="hangnum" n="101"><hi rend="paranum">101</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na tā evaṃ pajānanti, pāricariyaṃ pumaṃ gatā;</p>

<p rend="gathalast">Yādisaṃ tvaṃ pajānāsi, nāri sabbaṅgasobhane.</p>

<p rend="hangnum" n="102"><hi rend="paranum">102</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tvameva gaccha kalyāṇi, itthīnaṃ pavarā casi;</p>

<p rend="gathalast">Taveva vaṇṇarūpena, savasamānayissasi’’ <note>vasamānāpayissasi (syā.), vasamānāmayissasi (pī.), taṃ vasamānayissasi (ka.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="103"><hi rend="paranum">103</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na vāhaṃ na gamissāmi, devarājena pesitā;</p>

<p rend="gathalast">Vibhemi cetaṃ āsāduṃ, uggatejo hi brāhmaṇo.</p>

<p rend="hangnum" n="104"><hi rend="paranum">104</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Aneke nirayaṃ pattā, isimāsādiyā janā;</p>

<p rend="gathalast">Āpannā mohasaṃsāraṃ, tasmā lomāni haṃsaye’’.</p>

<p rend="hangnum" n="105"><hi rend="paranum">105</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idaṃ vatvāna pakkāmi, accharā kāmavaṇṇinī;</p>

<p rend="gathalast">Missā missitu <note>missetu (sī. syā. pī.)</note> micchantī, isisiṅgaṃ alambusā.</p>

<p rend="hangnum" n="106"><hi rend="paranum">106</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sā ca taṃ vanamogayha, isisiṅgena rakkhitaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Bimbajālakasañchannaṃ <pb ed="T" n="1.0546" />, samantā aḍḍhayojanaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="107"><hi rend="paranum">107</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Pātova pātarāsamhi, udaṇhasamayaṃ <note>udayasamayaṃ (syā.), udantasamayaṃ (ka.)</note> pati;</p>

<p rend="gathalast">Aggiṭṭhaṃ parimajjantaṃ, isisiṅgaṃ upāgami’’.</p>

<p rend="hangnum" n="108"><hi rend="paranum">108</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Kā nu vijjurivābhāsi, osadhī viya tārakā;</p>

<p rend="gathalast">Vicittahatthābharaṇā <note>vicittavatthābharaṇā (sī.)</note>, āmuttamaṇikuṇḍalā <note>āmukkamaṇikuṇḍalā (?)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="109"><hi rend="paranum">109</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ādiccavaṇṇasaṅkāsā, hemacandanagandhinī;</p>

<p rend="gathalast">Saññatūrū mahāmāyā, kumārī cārudassanā.</p>

<p rend="hangnum" n="110"><hi rend="paranum">110</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Vilaggā <note>vilākā (sī. syā. pī.)</note> mudukā suddhā, pādā te suppatiṭṭhitā;</p>

<p rend="gathalast">Gamanā kāmanīyā <note>kamanā kamanīyā (sī. pī.)</note> te, harantiyeva me mano.</p>

<p rend="hangnum" n="111"><hi rend="paranum">111</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Anupubbāva <pb ed="M" n="2.0014" /> te ūrū, nāganāsasamūpamā;</p>

<p rend="gathalast">Vimaṭṭhā tuyhaṃ sussoṇī, akkhassa phalakaṃ yathā.</p>

<p rend="hangnum" n="112"><hi rend="paranum">112</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Uppalasseva kiñjakkhā, nābhi te sādhu saṇṭhitā;</p>

<p rend="gathalast">Pūrā kaṇhañjanasseva, dūrato paṭidissati.</p>

<p rend="hangnum" n="113"><hi rend="paranum">113</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Duvidhā jātā urajā, avaṇṭā sādhu paccudā;</p>

<p rend="gathalast">Payodharā apatitā <note>appatītā (sī. syā. pī.)</note>, aḍḍhalābusamā thanā.</p>

<p rend="hangnum" n="114"><hi rend="paranum">114</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dīghā kambutalābhāsā, gīvā eṇeyyakā yathā;</p>

<p rend="gathalast">Paṇḍarāvaraṇā vaggu, catutthamanasannibhā.</p>

<p rend="hangnum" n="115"><hi rend="paranum">115</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Uddhaggā <pb ed="V" n="2.0010" /> ca adhaggā ca, dumaggaparimajjitā;</p>

<p rend="gathalast">Duvijā nelasambhūtā, dantā tava sudassanā.</p>

<p rend="hangnum" n="116"><hi rend="paranum">116</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Apaṇḍarā lohitantā, jiñjūka <note>jiñjuka (sī. syā. pī.)</note> phalasannibhā;</p>

<p rend="gathalast">Āyatā <pb ed="T" n="1.0547" /> ca visālā ca, nettā tava sudassanā.</p>

<p rend="hangnum" n="117"><hi rend="paranum">117</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Nātidīghā susammaṭṭhā, kanakabyā <note>kanakaggā (pī.)</note> samocitā;</p>

<p rend="gathalast">Uttamaṅgaruhā tuyhaṃ, kesā candanagandhikā.</p>

<p rend="hangnum" n="118"><hi rend="paranum">118</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yāvatā kasigorakkhā, vāṇijānaṃ <note>vaṇijānaṃ (pī.)</note> ca yā gati;</p>

<p rend="gathalast">Isīnañca parakkantaṃ, saññatānaṃ tapassinaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="119"><hi rend="paranum">119</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na te samasamaṃ passe, asmiṃ pathavi <note>puthuvi (pī.)</note> maṇḍale;</p>

<p rend="gathalast">Ko vā tvaṃ kassa vā putto, kathaṃ jānemu taṃ mayaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="120"><hi rend="paranum">120</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na pañhakālo bhaddante, kassapevaṃ gate sati;</p>

<p rend="gatha2">Ehi samma ramissāma, ubho asmākamassame;</p>

<p rend="gathalast">Ehi taṃ upagūhissaṃ <note>upaguyhissaṃ (syā.)</note>, ratīnaṃ kusalo bhava’’.</p>

<p rend="hangnum" n="121"><hi rend="paranum">121</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idaṃ vatvāna pakkāmi, accharā kāmavaṇṇinī;</p>

<p rend="gathalast">Missā missitumicchantī, isisiṅgaṃ alambusā’’.</p>

<p rend="hangnum" n="122"><hi rend="paranum">122</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘So ca vegena nikkhamma, chetvā dandhaparakkamaṃ <note>dandhapadakkamaṃ (ka.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Tamuttamāsu veṇīsu, ajjhappatto <note>ajjhāpatto (pī.)</note> parāmasi;</p>

<p rend="hangnum" n="123"><hi rend="paranum">123</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tamudāvatta <pb ed="M" n="2.0015" /> kalyāṇī, palissaji susobhanā <note>susobhaṇī (syā. ka.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Cavitamhi <note>cavi tamhā (syā. ka.)</note> brahmacariyā, yathā taṃ atha tositā.</p>

<p rend="hangnum" n="124"><hi rend="paranum">124</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Manasā agamā indaṃ, vasantaṃ nandane vane;</p>

<p rend="gathalast">Tassā saṅkappamaññāya, maghavā devakuñjaro.</p>

<p rend="hangnum" n="125"><hi rend="paranum">125</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Pallaṅkaṃ pahiṇī khippaṃ, sovaṇṇaṃ sopavāhanaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Sauttaracchadapaññāsaṃ, sahassapaṭiyatthataṃ <note>paṭikatthataṃ (sī.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="126"><hi rend="paranum">126</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tamenaṃ <pb ed="T" n="1.0548" /> tattha dhāresi, ure katvāna sobhanā;</p>

<p rend="gathalast">Yathā ekamuhuttaṃva, tīṇi vassāni dhārayi.</p>

<p rend="hangnum" n="127"><hi rend="paranum">127</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Vimado tīhi vassehi, pabujjhitvāna brāhmaṇo;</p>

<p rend="gathalast">Addasāsi harita <note>harī (pī.)</note> rukkhe, samantā aggiyāyanaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="128"><hi rend="paranum">128</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Navapattavanaṃ phullaṃ, kokilaggaṇaghositaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Samantā paviloketvā, rudaṃ assūni vattayi.</p>

<p rend="hangnum" n="129"><hi rend="paranum">129</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na <pb ed="V" n="2.0011" /> juhe na jape <note>jappe (ka.)</note> mante, aggihuttaṃ pahāpitaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Ko nu me pāricariyāya, pubbe cittaṃ palobhayi.</p>

<p rend="hangnum" n="130"><hi rend="paranum">130</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Araññe me viharato, yo me tejā ha sambhutaṃ <note>sambhataṃ (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Nānāratnaparipūraṃ, nāvaṃva gaṇhi aṇṇave’’.</p>

<p rend="hangnum" n="131"><hi rend="paranum">131</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ahaṃ te pāricariyāya, devarājena pesitā;</p>

<p rend="gathalast">Avadhiṃ <note>avadhī (syā. pī. ka.)</note> cittaṃ cittena, pamādo <note>pamādā (syā. pī.)</note> tvaṃ na bujjhasi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="132"><hi rend="paranum">132</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Imāni kira maṃ tāto, kassapo anusāsati;</p>

<p rend="gathalast">Kamalāsadisitthiyo <note>sarisitthiyo (syā. pī.)</note>, tāyo bujjhesi māṇava.</p>

<p rend="hangnum" n="133"><hi rend="paranum">133</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ure gaṇḍāyo bujjhesi, tāyo bujjhesi māṇava;</p>

<p rend="gathalast">Iccānusāsi maṃ tāto, yathā maṃ anukampako.</p>

<p rend="hangnum" n="134"><hi rend="paranum">134</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tassāhaṃ vacanaṃ nākaṃ, pitu vuddhassa sāsanaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Araññe nimmanussamhi, svajja jhāyāmi <note>svājjajjhāyāmi (sī. pī.)</note> ekako.</p>

<p rend="hangnum" n="135"><hi rend="paranum">135</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sohaṃ <pb ed="M" n="2.0016" /> tathā karissāmi, dhiratthu jīvitena me;</p>

<p rend="gathalast">Puna vā tādiso hessaṃ, maraṇaṃ me bhavissati’’.</p>

<p rend="hangnum" n="136"><hi rend="paranum">136</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tassa <pb ed="T" n="1.0549" /> tejaṃ <note>tejañca (sī. pī.)</note> vīriyañca, dhitiṃ <note>dhitiñca (pī.)</note> ñatvā avaṭṭhitaṃ <note>suvaḍḍhitaṃ (sī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Sirasā aggahī pāde, isisiṅgaṃ alambusā.</p>

<p rend="hangnum" n="137"><hi rend="paranum">137</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mā me kujjha <note>kujjhi (pī.)</note> mahāvīra, mā me kujjha <note>kujjhi (pī.)</note> mahāise;</p>

<p rend="gatha2">Mahā attho mayā ciṇṇo, tidasānaṃ yasassinaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Tayā saṃkampitaṃ āsi, sabbaṃ devapuraṃ tadā’’.</p>

<p rend="hangnum" n="138"><hi rend="paranum">138</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tāvatiṃsā ca ye devā, tidasānañca vāsavo;</p>

<p rend="gathalast">Tvañca bhadde sukhī hohi, gaccha kaññe yathāsukhaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="139"><hi rend="paranum">139</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tassa pāde gahetvāna, katvā ca naṃ padakkhiṇaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Añjaliṃ paggahetvāna, tamhā ṭhānā apakkami.</p>

<p rend="hangnum" n="140"><hi rend="paranum">140</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yo ca tassāsi pallaṅko, sovaṇṇo sopavāhano;</p>

<p rend="gatha2">Sauttaracchadapaññāso, sahassapaṭiyatthato;</p>

<p rend="gathalast">Tameva pallaṅkamāruyha, agā devāna santike.</p>

<p rend="hangnum" n="141"><hi rend="paranum">141</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tamokkamiva āyantiṃ, jalantiṃ vijjutaṃ yathā;</p>

<p rend="gathalast">Patīto sumano vitto, devindo adadā varaṃ’’.</p>

<p rend="gathalast"></p>

<p rend="hangnum" n="142"><hi rend="paranum">142</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Varañce <pb ed="V" n="2.0012" /> me ado sakka, sabbabhūtānamissara;</p>

<p rend="gathalast">Nisippalobhikā <note>na isipalobhikā (syā.), na isipalobhiyaṃ (pī.)</note> gacche, etaṃ sakka varaṃ vare’’ti.</p>

<p rend="centre">Alambusājātakaṃ tatiyaṃ.</p>

<p rend="hangnum"></p>

<p rend="bodytext"> 524. Saṅkhapālajātakaṃ (4)</p>

<p rend="hangnum" n="143"><hi rend="paranum">143</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ariyāvakāsosi pasannanetto, maññe <pb ed="T" n="1.0550" /> bhavaṃ pabbajito kulamhā;</p>

<p rend="gathalast">Kathaṃ nu vittāni pahāya bhoge, pabbaji nikkhamma gharā sapañña’’ <note>sapañño (syā.), sapaññā (pī.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="144"><hi rend="paranum">144</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sayaṃ <pb ed="M" n="2.0017" /> vimānaṃ naradeva disvā, mahānubhāvassa mahoragassa;</p>

<p rend="gathalast">Disvāna puññāna mahāvipākaṃ, saddhāyahaṃ pabbajitomhi rāja’’.</p>

<p rend="hangnum" n="145"><hi rend="paranum">145</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na kāmakāmā na bhayā na dosā, vācaṃ musā pabbajitā bhaṇanti;</p>

<p rend="gathalast">Akkhāhi me pucchito etamatthaṃ, sutvāna me jāyihitippasādo’’.</p>

<p rend="hangnum" n="146"><hi rend="paranum">146</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Vāṇijja <note>vaṇijja (pī.)</note> raṭṭhādhipa gacchamāno, pathe addasāsimhi bhojaputte <note>milācaputte (sī. pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Pavaddhakāyaṃ uragaṃ mahantaṃ, ādāya gacchante pamodamāne’’.</p>

<p rend="hangnum" n="147"><hi rend="paranum">147</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sohaṃ samāgamma janinda tehi, pahaṭṭhalomo avacamhi bhīto;</p>

<p rend="gathalast">Kuhiṃ ayaṃ nīyati <note>niyyati (ka.)</note> bhīmakāyo, nāgena kiṃ kāhatha bhojaputtā.</p>

<p rend="hangnum" n="148"><hi rend="paranum">148</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Nāgo ayaṃ nīyati bhojanatthā <note>bhojanatthaṃ (sī. syā. pī.)</note>, pavaddhakāyo <pb ed="T" n="1.0551" /> urago mahanto;</p>

<p rend="gathalast">Sāduñca thūlañca muduñca maṃsaṃ, na tvaṃ rasaññāsi videhaputta.</p>

<p rend="hangnum" n="149"><hi rend="paranum">149</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ito mayaṃ gantvā sakaṃ niketaṃ <note>niketanaṃ (pī.)</note>, ādāya satthāni vikopayitvā;</p>

<p rend="gathalast">Maṃsāni bhokkhāma <note>bhakkhāma (syā.)</note> pamodamānā, mayañhi ve sattavo pannagānaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="150"><hi rend="paranum">150</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Sace ayaṃ nīyati bhojanatthā, pavaddhakāyo urago mahanto;</p>

<p rend="gathalast">Dadāmi vo balibaddāni <note>balivaddāni (pī.)</note> soḷasa, nāgaṃ imaṃ muñcatha bandhanasmā.</p>

<p rend="hangnum" n="151"><hi rend="paranum">151</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Addhā <pb ed="M" n="2.0018" /> hi no bhakkho ayaṃ manāpo, bahū ca no uragā bhuttapubbā <note>bahuṃ ca no urago bhuttapubbo (ka.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Karoma te taṃ vacanaṃ aḷāra <note>āḷāra (ka.) evamuparipi</note>, mittañca no hohi videhaputta.</p>

<p rend="hangnum" n="152"><hi rend="paranum">152</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tadassu te bandhanā mocayiṃsu, yaṃ natthuto paṭimokkassa pāse;</p>

<p rend="gathalast">Mutto ca so bandhanā nāgarājā, pakkāmi pācīnamukho muhuttaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="153"><hi rend="paranum">153</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Gantvāna pācīnamukho muhuttaṃ, puṇṇehi <pb ed="T" n="1.0552" /> nettehi palokayī maṃ;</p>

<p rend="gathalast">Tadāssahaṃ piṭṭhito anvagacchiṃ, dasaṅguliṃ añjaliṃ paggahetvā.</p>

<p rend="hangnum" n="154"><hi rend="paranum">154</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Gaccheva <pb ed="V" n="2.0013" /> kho tvaṃ taramānarūpo, mā taṃ amittā punaraggahesuṃ;</p>

<p rend="gathalast">Dukkho hi luddehi punā samāgamo, adassanaṃ bhojaputtāna gaccha.</p>

<p rend="hangnum" n="155"><hi rend="paranum">155</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Agamāsi so rahadaṃ vippasannaṃ, nīlobhāsaṃ ramaṇīyaṃ sutitthaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Samotataṃ <note>samonataṃ (syā. ka.)</note> jambuhi vetasāhi, pāvekkhi nittiṇṇabhayo patīto.</p>

<p rend="hangnum" n="156"><hi rend="paranum">156</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘So taṃ pavissa na cirassa nāgo, dibbena me pāturahuṃ janinda;</p>

<p rend="gathalast">Upaṭṭhahī maṃ pitaraṃva putto, hadayaṅgamaṃ kaṇṇasukhaṃ bhaṇanto.</p>

<p rend="hangnum" n="157"><hi rend="paranum">157</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tvaṃ <pb ed="M" n="2.0019" /> mesi mātā ca pitā <note>pitā ca (pī.)</note> aḷāra, abbhantaro pāṇadado sahāyo;</p>

<p rend="gatha2">Sakañca iddhiṃ paṭilābhakosmi <note>paṭilābhitosmi (pī.)</note>, aḷāra passa me nivesanāni;</p>

<p rend="gathalast">Pahūtabhakkhaṃ bahuannapānaṃ, masakkasāraṃ <pb ed="T" n="1.0553" /> viya vāsavassa’’.</p>

<p rend="hangnum" n="158"><hi rend="paranum">158</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Taṃ bhūmibhāgehi upetarūpaṃ, asakkharā ceva mudū subhā ca;</p>

<p rend="gathalast">Nīcattiṇā <note>nīcā tiṇā (syā. pī.)</note> apparajā ca bhūmi, pāsādikā yattha jahanti sokaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="159"><hi rend="paranum">159</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Anāvakulā veḷuriyūpanīlā, catuddisaṃ ambavanaṃ surammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Pakkā ca pesī ca phalā suphullā, niccotukā dhārayantī phalāni.</p>

<p rend="hangnum" n="160"><hi rend="paranum">160</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tesaṃ vanānaṃ naradeva majjhe, nivesanaṃ bhassarasannikāsaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Rajataggaḷaṃ sovaṇṇamayaṃ uḷāraṃ, obhāsatī vijjurivantalikkhe.</p>

<p rend="hangnum" n="161"><hi rend="paranum">161</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Maṇīmayā soṇṇamayā <note>sovaṇṇamayā (sī. syā. pī.)</note> uḷārā, anekacittā satataṃ sunimmitā;</p>

<p rend="gathalast">Paripūrā kaññāhi alaṅkatābhi, suvaṇṇakāyūradharāhi rāja.</p>

<p rend="hangnum" n="162"><hi rend="paranum">162</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘So saṅkhapālo taramānarūpo, pāsādamāruyha anomavaṇṇo;</p>

<p rend="gathalast">Sahassathambhaṃ atulānubhāvaṃ, yatthassa <pb ed="T" n="1.0554" /> bhariyā mahesī ahosi.</p>

<p rend="hangnum" n="163"><hi rend="paranum">163</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ekā <pb ed="M" n="2.0020" /> ca nārī taramānarūpā, ādāya veḷuriyamayaṃ mahagghaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Subhaṃ maṇiṃ jātimantūpapannaṃ, acoditā āsanamabbhihāsi.</p>

<p rend="hangnum" n="164"><hi rend="paranum">164</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tato maṃ urago hatthe gahetvā, nisīdayī pāmukhaāsanasmiṃ;</p>

<p rend="gathalast">Idamāsanaṃ atra bhavaṃ nisīdatu, bhavañhi me aññataro garūnaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="165"><hi rend="paranum">165</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Aññā ca nārī taramānarūpā, ādāya vāriṃ upasaṅkamitvā;</p>

<p rend="gathalast">Pādāni pakkhālayī me janinda, bhariyāva <note>bhariyā ca (pī.)</note> bhattū patino piyassa.</p>

<p rend="hangnum" n="166"><hi rend="paranum">166</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Aparā ca nārī taramānarūpā, paggayha sovaṇṇamayāya <note>sovaṇṇamayā (pī.)</note> pātiyā;</p>

<p rend="gathalast">Anekasūpaṃ vividhaṃ viyañjanaṃ, upanāmayī bhatta manuññarūpaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="167"><hi rend="paranum">167</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Turiyehi <note>tūriyehi (ka.)</note> maṃ bhārata bhuttavantaṃ, upaṭṭhahuṃ bhattu mano viditvā;</p>

<p rend="gathalast">Tatuttariṃ <note>taduttariṃ (ka.)</note> maṃ nipatī mahantaṃ, dibbehi <pb ed="T" n="1.0555" /> kāmehi anappakehi.</p>

<p rend="hangnum" n="168"><hi rend="paranum">168</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Bhariyā <pb ed="V" n="2.0014" /> mametā tisatā aḷāra, sabbattamajjhā padumuttarābhā;</p>

<p rend="gathalast">Aḷāra etāssu te kāmakārā, dadāmi te tā paricārayassu.</p>

<p rend="hangnum" n="169"><hi rend="paranum">169</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Saṃvaccharaṃ dibbarasānubhutvā, tadāssuhaṃ <note>tadassahaṃ (pī.)</note> uttarimajjhabhāsiṃ <note>uttari paccabhāsiṃ (sī. syā.), uttariṃ paccabhāsiṃ (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Nāgassidaṃ kinti kathañca laddhaṃ, kathajjhagamāsi vimānaseṭṭhaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="170"><hi rend="paranum">170</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Adhicca <pb ed="M" n="2.0021" /> laddhaṃ pariṇāmajaṃ te, sayaṃkataṃ udāhu devehi dinnaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Pucchāmi taṃ <note>te (pī.)</note> nāgarājetamatthaṃ, kathajjhagamāsi vimānaseṭṭhaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="171"><hi rend="paranum">171</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Nādhicca laddhaṃ na pariṇāmajaṃ me, na sayaṃkataṃ nāpi devehi dinnaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Sakehi kammehi apāpakehi, puññehi me laddhamidaṃ vimānaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="172"><hi rend="paranum">172</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Kiṃ te vataṃ kiṃ pana brahmacariyaṃ, kissa suciṇṇassa ayaṃ vipāko;</p>

<p rend="gathalast">Akkhāhi me nāgarājetamatthaṃ, kathaṃ <pb ed="T" n="1.0556" /> nu te laddhamidaṃ vimānaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="173"><hi rend="paranum">173</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Rājā ahosiṃ magadhānamissaro, duyyodhano nāma mahānubhāvo;</p>

<p rend="gathalast">So ittaraṃ jīvitaṃ saṃviditvā, asassataṃ vipariṇāmadhammaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="174"><hi rend="paranum">174</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ <note>adāsi (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Opānabhūtaṃ me gharaṃ tadāsi, santappitā samaṇabrāhmaṇā ca.</p>

<p rend="hangnum" n="175"><hi rend="paranum">175</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"><note>ayaṃ gāthā pī. potthake natthi</note> ‘‘Mālañca gandhañca vilepanañca, padīpiyaṃ <note>padīpayaṃ (syā. ka.)</note> yānamupassayañca;</p>

<p rend="gathalast">Acchādanaṃ seyyamathannapānaṃ, sakkacca dānāni adamha tattha <note>ayaṃ gāthā pī. potthake natthi</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="176"><hi rend="paranum">176</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Taṃ <pb ed="M" n="2.0022" /> me vataṃ taṃ pana brahmacariyaṃ, tassa suciṇṇassa ayaṃ vipāko;</p>

<p rend="gatha2">Teneva me laddhamidaṃ vimānaṃ, pahūtabhakkhaṃ bahuannapānaṃ’’;</p>

<p rend="gathalast">‘‘Naccehi gītehi cupetarūpaṃ, ciraṭṭhitikaṃ na ca sassatāyaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="177"><hi rend="paranum">177</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Appānubhāvā taṃ mahānubhāvaṃ, tejassinaṃ <pb ed="T" n="1.0557" /> hanti atejavanto;</p>

<p rend="gathalast">Kimeva dāṭhāvudha kiṃ paṭicca, hatthatta <note>hatthattha (sī. syā. pī.)</note> māgacchi vanibbakānaṃ <note>vaṇibbakānaṃ (sī.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="178"><hi rend="paranum">178</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Bhayaṃ nu te anvagataṃ mahantaṃ, tejo nu te nānvagaṃ dantamūlaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Kimeva dāṭhāvudha kiṃ paṭicca, kilesamāpajji vanibbakānaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="179"><hi rend="paranum">179</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na me bhayaṃ anvagataṃ mahantaṃ, tejo na sakkā mama tehi hantuṃ <note>tebhihantuṃ (syā. ka.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Satañca dhammāni sukittitāni, samuddavelāva duraccayāni.</p>

<p rend="hangnum" n="180"><hi rend="paranum">180</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ aḷāra, uposathaṃ niccamupāvasāmi;</p>

<p rend="gathalast">Athāgamuṃ soḷasa bhojaputtā, rajjuṃ gahetvāna daḷhañca pāsaṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="181"><hi rend="paranum">181</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Bhetvāna nāsaṃ atikassa <note>antakassa (ka.)</note> rajjuṃ, nayiṃsu maṃ samparigayha luddā;</p>

<p rend="gathalast">Etādisaṃ dukkhamahaṃ titikkhaṃ <note>titikkhiṃ (pī.)</note>, uposathaṃ appaṭikopayanto’’.</p>

<p rend="hangnum" n="182"><hi rend="paranum">182</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ekāyane <pb ed="V" n="2.0015" /><pb ed="M" n="2.0023" /> taṃ pathe addasaṃsu, balena <pb ed="T" n="1.0558" /> vaṇṇena cupetarūpaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Siriyā paññāya ca bhāvitosi, kiṃ patthayaṃ <note>kimatthiyaṃ (sī. syā. pī.)</note> nāga tapo karosi.</p>

<p rend="hangnum" n="183"><hi rend="paranum">183</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na puttahetū na dhanassa hetu, na āyuno cāpi aḷāra hetu;</p>

<p rend="gathalast">Manussayoniṃ abhipatthayāno, tasmā parakkamma tapo karomi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="184"><hi rend="paranum">184</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Tvaṃ lohitakkho vihatantaraṃso, alaṅkato kappitakesamassu;</p>

<p rend="gathalast">Surosito lohitacandanena, gandhabbarājāva disā pabhāsasi <note>pabhāsi (ka.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="185"><hi rend="paranum">185</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, sabbehi kāmehi samaṅgibhūto;</p>

<p rend="gathalast">Pucchāmi taṃ nāgarājetamatthaṃ, seyyo ito kena manussaloko’’.</p>

<p rend="hangnum" n="186"><hi rend="paranum">186</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Aḷāra nāññatra manussalokā, suddhī va saṃvijjati saṃyamo vā;</p>

<p rend="gathalast">Ahañca laddhāna manussayoniṃ, kāhāmi jātimaraṇassa antaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="187"><hi rend="paranum">187</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Saṃvaccharo <pb ed="T" n="1.0559" /> me vasato <note>vusito (pī.)</note> tavantike, annena pānena upaṭṭhitosmi;</p>

<p rend="gathalast">Āmantayitvāna palemi nāga, cirappavuṭṭhosmi <note>cirappavuttho asmi (pī.)</note> ahaṃ janinda’’.</p>

<p rend="hangnum" n="188"><hi rend="paranum">188</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Puttā ca dārā anujīvino ca <note>ca’nujīvino (syā. pī.)</note>, niccānusiṭṭhā upatiṭṭhate taṃ;</p>

<p rend="gathalast">Kaccinnu taṃ nābhisapittha <note>nābhisaṃsittha (syā. pī.)</note> koci, piyañhi me dassanaṃ tuyhaṃ <note>tuyha (pī.)</note> aḷāra’’.</p>

<p rend="hangnum" n="189"><hi rend="paranum">189</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yathāpi <pb ed="M" n="2.0024" /> mātū ca pitū agāre, putto piyo paṭivihito vaseyya <note>seyyo (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Tatopi mayhaṃ idhameva seyyo, cittañhi te nāga mayī pasannaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="190"><hi rend="paranum">190</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Maṇī mamaṃ vijjati lohitaṅko <note>lohitaṅgo (ka.)</note>, dhanāharo maṇiratanaṃ uḷāraṃ;</p>

<p rend="gathalast">Ādāya tvaṃ <note>taṃ (pī.)</note> gaccha sakaṃ niketaṃ, laddhā dhanaṃ taṃ maṇimossajassu’’.</p>

<p rend="hangnum" n="191"><hi rend="paranum">191</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Diṭṭhā mayā mānusakāpi kāmā, asassatā vipariṇāmadhammā;</p>

<p rend="gathalast">Ādīnavaṃ kāmaguṇesu disvā, saddhāyahaṃ pabbajitomhi rāja.</p>

<p rend="hangnum" n="192"><hi rend="paranum">192</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dumapphalānīva <pb ed="T" n="1.0560" /> patanti māṇavā, daharā ca vuddhā ca sarīrabhedā;</p>

<p rend="gathalast">Etampi disvā pabbajitomhi rāja, apaṇṇakaṃ sāmaññameva seyyo’’.</p>

<p rend="hangnum" n="193"><hi rend="paranum">193</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Addhā have sevitabbā sapaññā, bahussutā ye bahuṭhānacintino;</p>

<p rend="gathalast">Nāgañca sutvāna tavañcaḷāra, kāhāmi puññāni anappakāni’’.</p>

<p rend="hangnum" n="194"><hi rend="paranum">194</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Addhā have sevitabbā sapaññā, bahussutā ye bahuṭhānacintino;</p>

<p rend="gathalast">Nāgañca sutvāna mamañca rāja, karohi puññāni anappakānī’’ti.</p>

<p rend="centre">Saṅkhapālajātakaṃ catutthaṃ.</p>

<p rend="hangnum"></p>

<p rend="bodytext"> 525. Cūḷasutasomajātakaṃ (5)</p>

<p rend="hangnum" n="195"><hi rend="paranum">195</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Āmantayāmi <pb ed="V" n="2.0016" /><pb ed="M" n="2.0025" /> nigamaṃ, mittāmacce parissaje <note>pārisajje (sī. syā.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Sirasmiṃ palitaṃ jātaṃ, pabbajjaṃ dāni rocahaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="196"><hi rend="paranum">196</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Abhumme kathaṃ nu bhaṇasi, sallaṃ me deva urasi kappesi <note>kampesi (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Sattasatā te bhariyā, kathaṃ <pb ed="T" n="1.0561" /> nu te tā bhavissanti’’.</p>

<p rend="hangnum" n="197"><hi rend="paranum">197</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Paññāyihinti etā, daharā aññampi tā gamissanti;</p>

<p rend="gathalast">Saggañcassa patthayāno, tena ahaṃ pabbajissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="198"><hi rend="paranum">198</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dulladdhaṃ me āsi sutasoma, yassa te homahaṃ mātā;</p>

<p rend="gathalast">Yaṃ me vilapantiyā, anapekkho pabbajasi deva.</p>

<p rend="hangnum" n="199"><hi rend="paranum">199</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dulladdhaṃ me āsi sutasoma, yaṃ taṃ ahaṃ vijāyissaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yaṃ me vilapantiyā, anapekkho pabbajasi deva’’.</p>

<p rend="hangnum" n="200"><hi rend="paranum">200</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ko nāmeso dhammo, sutasoma kā ca nāma pabbajjā;</p>

<p rend="gathalast">Yaṃ no amhe jiṇṇe, anapekkho pabbajasi deva.</p>

<p rend="hangnum" n="201"><hi rend="paranum">201</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Puttāpi tuyhaṃ bahavo, daharā appattayobbanā;</p>

<p rend="gathalast">Mañjū tepi <note>te (sī. pī.)</note> taṃ apassantā, maññe <pb ed="T" n="1.0562" /> dukkhaṃ nigacchanti’’.</p>

<p rend="hangnum" n="202"><hi rend="paranum">202</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Puttehi ca me etehi, daharehi appattayobbanehi;</p>

<p rend="gathalast">Mañjūhi sabbehipi tumhehi, cirampi ṭhatvā vināsabhāvo’’ <note>vinābhāvo (sī. syā. pī.)</note>.</p>

<p rend="hangnum" n="203"><hi rend="paranum">203</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Chinnaṃ <pb ed="M" n="2.0026" /> nu tuyhaṃ hadayaṃ, adu te <note>ādu (sī. pī.), ādū (syā.)</note> karuṇā ca natthi amhesu;</p>

<p rend="gathalast">Yaṃ no vikandantiyo <note>vikkandantiyo (sī.)</note>, anapekkho pabbajasi deva’’.</p>

<p rend="hangnum" n="204"><hi rend="paranum">204</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na ca mayhaṃ chinnaṃ hadayaṃ, atthi karuṇāpi mayhaṃ tumhesu;</p>

<p rend="gathalast">Saggañca patthayāno, tena ahaṃ <note>tenāhaṃ (sī. syā.), tenamahaṃ (pī.)</note> pabbajissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="205"><hi rend="paranum">205</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dulladdhaṃ me āsi, sutasoma yassa te ahaṃ bhariyā;</p>

<p rend="gathalast">Yaṃ me vilapantiyā, anapekkho pabbajasi deva.</p>

<p rend="hangnum" n="206"><hi rend="paranum">206</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Dulladdhaṃ me āsi, sutasoma yassa te ahaṃ bhariyā;</p>

<p rend="gathalast">Yaṃ me kucchipaṭisandhiṃ <note>maṃ kucchimatiṃ santiṃ (pī.)</note>, anapekkho <pb ed="T" n="1.0563" /> pabbajasi deva.</p>

<p rend="hangnum" n="207"><hi rend="paranum">207</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Paripakko me gabbho, kucchigato yāva naṃ vijāyāmi;</p>

<p rend="gathalast">Māhaṃ ekā vidhavā, pacchā dukkhāni addakkhiṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="208"><hi rend="paranum">208</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Paripakko te gabbho, kucchigato iṅgha tvaṃ <note>tva (sī.), naṃ (pī.)</note> vijāyassu;</p>

<p rend="gathalast">Puttaṃ anomavaṇṇaṃ, taṃ hitvā pabbajissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="209"><hi rend="paranum">209</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mā <pb ed="V" n="2.0017" /> tvaṃ cande rudi, mā soci vanatimiramattakkhi;</p>

<p rend="gathalast">Āroha varapāsādaṃ <note>ca pāsādaṃ (pī.)</note>, anapekkho ahaṃ gamissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="210"><hi rend="paranum">210</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ko <pb ed="M" n="2.0027" /> taṃ amma kopesi, kiṃ rodasi pekkhasi ca maṃ bāḷhaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Kaṃ avajjhaṃ ghātemi <note>ghātemi kaṃ avajjhaṃ (pī.), taṃ avajjhaṃ ghātemi (ka.)</note>, ñātīnaṃ udikkhamānānaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="211"><hi rend="paranum">211</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na hi so sakkā hantuṃ, vijitāvī <note>jīvitāvī (pī.)</note> yo maṃ tāta kopesi;</p>

<p rend="gathalast">Pitā te maṃ tāta avaca, anapekkho <pb ed="T" n="1.0564" /> ahaṃ gamissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="212"><hi rend="paranum">212</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yohaṃ pubbe niyyāmi, uyyānaṃ mattakuñjare ca yodhemi;</p>

<p rend="gathalast">Sutasome pabbajite, kathaṃ nu dāni karissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="213"><hi rend="paranum">213</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mātucca <note>mātu ca (sī. syā.)</note> me rudantyā <note>rudatyā (pī.)</note>, jeṭṭhassa ca bhātuno akāmassa;</p>

<p rend="gathalast">Hatthepi te gahessaṃ, na hi gacchasi <note>gañchisi (pī.)</note> no akāmānaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="214"><hi rend="paranum">214</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Uṭṭhehi tvaṃ dhāti, imaṃ kumāraṃ ramehi aññattha;</p>

<p rend="gathalast">Mā me paripanthamakāsi <note>makā (sī. pī.)</note>, saggaṃ mama patthayānassa’’.</p>

<p rend="hangnum" n="215"><hi rend="paranum">215</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Yaṃ nūnimaṃ dadeyyaṃ <note>jaheyyaṃ (pī.)</note> pabhaṅkaraṃ, ko nu me imināttho <note>ko nu me iminā attho (sī. syā.), ko nu me nattho (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Sutasome pabbajite, kiṃ nu menaṃ karissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="216"><hi rend="paranum">216</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Koso <pb ed="M" n="2.0028" /> ca tuyhaṃ vipulo, koṭṭhāgārañca tuyhaṃ paripūraṃ;</p>

<p rend="gathalast">Pathavī ca tuyhaṃ vijitā, ramassu <pb ed="T" n="1.0565" /> mā pabbaji <note>pabbajassu (sī.), pabbaja (pī.)</note> deva’’.</p>

<p rend="hangnum" n="217"><hi rend="paranum">217</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Koso ca mayhaṃ vipulo, koṭṭhāgārañca mayhaṃ paripūraṃ;</p>

<p rend="gathalast">Pathavī ca mayhaṃ vijitā, taṃ hitvā pabbajissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="218"><hi rend="paranum">218</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mayhampi dhanaṃ pahūtaṃ, saṅkhātuṃ <note>saṅkhyātuṃ (sī.)</note> nopi deva sakkomi;</p>

<p rend="gathalast">Taṃ te dadāmi sabbampi <note>taṃ deva te dadāmi sabbampi (sī.), taṃ te dadāmi sabbaṃ (pī.)</note>, ramassu mā pabbaji deva’’.</p>

<p rend="hangnum" n="219"><hi rend="paranum">219</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Jānāmi <note>jānāmi te (sī. syā.)</note> dhanaṃ pahūtaṃ, kulavaddhana pūjito tayā casmi;</p>

<p rend="gathalast">Saggañca patthayāno, tena ahaṃ pabbajissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="220"><hi rend="paranum">220</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ukkaṇṭhitosmi bāḷhaṃ, arati maṃ somadatta āvisati <note>āvīsati (ka.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Bahukāpi <note>bahukā hi (sī. syā.)</note> me antarāyā, ajjevāhaṃ pabbajissāmi’’.</p>

<p rend="hangnum" n="221"><hi rend="paranum">221</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idañca tuyhaṃ rucitaṃ, sutasoma ajjeva dāni tvaṃ pabbaja;</p>

<p rend="gathalast">Ahampi pabbajissāmi, na <pb ed="T" n="1.0566" /> ussahe tayā vinā ahaṃ ṭhātuṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="222"><hi rend="paranum">222</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Na hi sakkā pabbajituṃ, nagare na hi paccati janapade ca’’;</p>

<p rend="gathalast">‘‘Sutasome pabbajite, kathaṃ nu dāni karissāma’’.</p>

<p rend="hangnum" n="223"><hi rend="paranum">223</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Upanīyatidaṃ maññe, parittaṃ udakaṃva caṅkavāramhi;</p>

<p rend="gathalast">Evaṃ suparittake jīvite, na ca pamajjituṃ kālo.</p>

<p rend="hangnum" n="224"><hi rend="paranum">224</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Upanīyatidaṃ <pb ed="V" n="2.0018" /> maññe, parittaṃ udakaṃva caṅkavāramhi;</p>

<p rend="gathalast">Evaṃ suparittake jīvite, andhabālā <note>atha bālā (sī. syā. pī.)</note> pamajjanti.</p>

<p rend="hangnum" n="225"><hi rend="paranum">225</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Te vaḍḍhayanti nirayaṃ, tiracchānayoniñca pettivisayañca;</p>

<p rend="gathalast">Taṇhāya bandhanabaddhā, vaḍḍhenti asurakāyaṃ’’.</p>

<p rend="hangnum" n="226"><hi rend="paranum">226</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ūhaññate <pb ed="M" n="2.0029" /> rajaggaṃ, avidūre pubbakamhi ca <note>pupphakamhi ca (sī. pī.)</note> pāsāde;</p>

<p rend="gathalast">Maññe no kesā chinnā, yasassino <pb ed="T" n="1.0567" /> dhammarājassa’’.</p>

<p rend="hangnum" n="227"><hi rend="paranum">227</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ayamassa pāsādo, sovaṇṇa <note>sovaṇṇo (pī.)</note> pupphamālyavītikiṇṇo;</p>

<p rend="gathalast">Yahi <note>yamhi (pī.)</note> manuvicari rājā, parikiṇṇo itthāgārehi.</p>

<p rend="hangnum" n="228"><hi rend="paranum">228</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ayamassa pāsādo, sovaṇṇapupphamālyavītikiṇṇo;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo ñātisaṅghena.</p>

<p rend="hangnum" n="229"><hi rend="paranum">229</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa kūṭāgāraṃ, sovaṇṇapupphamālyavītikiṇṇaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo itthāgārehi.</p>

<p rend="hangnum" n="230"><hi rend="paranum">230</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa kūṭāgāraṃ, sovaṇṇa <note>sovaṇṇaṃ (pī.)</note> pupphamālyavītikiṇṇaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo ñātisaṅghena.</p>

<p rend="hangnum" n="231"><hi rend="paranum">231</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ayamassa asokavanikā, supupphitā sabbakālikā rammā;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo <pb ed="T" n="1.0568" /> itthāgārehi.</p>

<p rend="hangnum" n="232"><hi rend="paranum">232</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ayamassa asokavanikā, supupphitā sabbakālikā rammā;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo ñātisaṅghena.</p>

<p rend="hangnum" n="233"><hi rend="paranum">233</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa uyyānaṃ, supupphitaṃ sabbakālikaṃ rammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo itthāgārehi.</p>

<p rend="hangnum" n="234"><hi rend="paranum">234</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa uyyānaṃ, supupphitaṃ sabbakālikaṃ rammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo ñātisaṅghena.</p>

<p rend="hangnum" n="235"><hi rend="paranum">235</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa kaṇikāravanaṃ, supupphitaṃ sabbakālikaṃ rammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo itthāgārehi.</p>

<p rend="hangnum" n="236"><hi rend="paranum">236</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa kaṇikāravanaṃ, supupphitaṃ sabbakālikaṃ rammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo <pb ed="T" n="1.0569" /> ñātisaṅghena.</p>

<p rend="hangnum" n="237"><hi rend="paranum">237</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa pāṭalivanaṃ <note>pāṭalīvanaṃ (sī.)</note>, supupphitaṃ sabbakālikaṃ rammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo itthāgārehi.</p>

<p rend="hangnum" n="238"><hi rend="paranum">238</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa pāṭalivanaṃ, supupphitaṃ sabbakālikaṃ rammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo ñātisaṅghena.</p>

<p rend="hangnum" n="239"><hi rend="paranum">239</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa <pb ed="V" n="2.0019" /><pb ed="M" n="2.0030" /> ambavanaṃ, supupphitaṃ sabbakālikaṃ rammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo itthāgārehi.</p>

<p rend="hangnum" n="240"><hi rend="paranum">240</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Idamassa ambavanaṃ, supupphitaṃ sabbakālikaṃ rammaṃ;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo ñātisaṅghena.</p>

<p rend="hangnum" n="241"><hi rend="paranum">241</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ayamassa pokkharaṇī, sañchannā aṇḍajehi vītikiṇṇā;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo <pb ed="T" n="1.0570" /> itthāgārehi.</p>

<p rend="hangnum" n="242"><hi rend="paranum">242</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Ayamassa pokkharaṇī, sañchannā aṇḍajehi vītikiṇṇā;</p>

<p rend="gathalast">Yahimanuvicari rājā, parikiṇṇo ñātisaṅghena’’.</p>

<p rend="hangnum" n="243"><hi rend="paranum">243</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Rājā vo kho <note>rājā kho (sī. syā. pī.)</note> pabbajito, sutasomo rajjaṃ imaṃ pahatvāna <note>pahantvāna (syā. ka.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Kāsāyavatthavasano, nāgova ekako <note>ekakova (sī.)</note> carati’’.</p>

<p rend="hangnum" n="244"><hi rend="paranum">244</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Māssu pubbe ratikīḷitāni, hasitāni ca anussarittha <note>anussarittho (pī.)</note>;</p>

<p rend="gathalast">Mā vo kāmā haniṃsu, rammaṃ hi <note>surammañhi (syā. ka.)</note> sudassanaṃ <note>sudassanaṃ nāma (sī.)</note> nagaraṃ.</p>

<p rend="hangnum" n="245"><hi rend="paranum">245</hi><hi rend="dot">.</hi></p>

<p rend="gatha1"> ‘‘Mettacittañca <note>mettañca (pī.)</note> bhāvetha, appamāṇaṃ divā ca ratto ca;</p>

<p rend="gathalast">Agacchittha <note>atha gañchittha (sī. syā. pī.)</note> devapura, āvāsaṃ puññakammina’’nti <note>puññakammānanti (pī.)</note>.</p>

<p rend="centre">Cūḷasutasomajātakaṃ pañcamaṃ.</p>

<p rend="centre">Cattālīsanipātaṃ niṭṭhitaṃ.</p>

<p rend="bodytext">Tassuddānaṃ –</p>

<p rend="gatha1">Suvapaṇḍitajambukakuṇḍalino <pb ed="T" n="1.0571" />, varakaññamalambusajātakañca;</p>

<p rend="gathalast">Pavaruttamasaṅkhasirīvhayako, sutasomaarindhamarājavaro.</p>
</body>
<back></back>
</text>
</TEI>
